Çarıkçılık Hakkında Bilgi

Çarıkçılık Hakkında Bilgi

Anadolu insanının tarlada, bahçede giydiği çarık kullanım alanın daralmasıyla artık Halk Oyunları ve evlerin şark köşelerinde bir süs eşyası olarak kullanılmaktadır.

Çarık, 1960’lı yıllara kadar tarlada çalışan köylülerin yaygın olarak kullandığı, günlük yaşamın da giydiği temel bir ihtiyaçtı. Daha sonraki yıllarda tarımda makineleşmeyle birlikte insan gücünün ve karasabanın yerini tarım makinelerinin almasıyla birlikte çarığın kullanımı da yok olmaya yüz tutmuştur. Köyden kente göç sonucunda insanların şehirleşmesi, ayakkabı sanayinin gelişmesi de çarıkçılığın yok olmasının nedenlerindendir.

Çarık Yapımı

Çarık yapımında şaplı manda derisi kullanılıyor. Deriler tabakhaneden elde ediliyor. Derinin kalınlığı çarığın kullanım alanına göre değişiyor. Tarlada kullanılacaksa kalın deri, halk oyunlarında kullanılacaksa ince deri kullanılmaktadır. Manda derisi öncelikle boy boy kesiliyor. Çarıkta bu kesme işlemine ‘davlum’ deniliyor. Bayanlar için 15 cm eninde, erkekler için 16,5 cm eninde çift çift boylar kesiliyor. Ortaya çıkan dikdörtgen şeklindeki deriler keskilerle burun kısmı delinerek ince sırımla dikiliyor. Çarığın dili olan parçası sonradan ilave ediliyor. Bu kısma takılan boncuk ise süs amacıyla konulmaktadır. Daha sonra çarığın yan tarafları bir dar bir geniş alarak kesiliyor. Bu deliklerden sırım geçiriliyor. Sırım geçirildikten sonra gürgen veya meşeden yapılmış ahşap kalıplara çarıklar giydiriliyor. Kalıbın şeklini alan çarıklar kurumaya bırakılıyor. Kalıp çıkarıldıktan sonra hemen kurumaması ve yumuşak kalması için içine motor yağı sürülüyor. Çarık kullanıma hazır hale geliyor.

Çarık ve yemeni yapımı yurdumuzda Afyon, Aydın, Kastamonu, Tokat, Sivas, Kahramanmaraş, Antep, Kilis, Malatya, Şırnak, Urfa, Bitlis ve Bursa illerimizde devam etmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir